سلامت

آشنایی با کاربرد لیزر اربیوم در بهبود بیماری های زنان

لیزر اربیوم در بهبود عفونت‌های زنانه، آتروفی واژینال، بی‌اختیاری ادرار و افتادگی رحم و مثانه

نقش لیزر اربیوم در بهبود بیماری های زنان

تاریخچه ورود لیزر به دنیای پزشکی به سالها پیش باز می گردد. در روزهای ابتدایی معرفی این تکنولوژی، انتظار نمی رفت لیزر در زمینه پزشکی کاربردهای فراوان و روزافزون پیدا کند اما مدتی نگذشت که پزشکان و محققان به فرصت های پیش روی خود در استفاده از این ابزار پی بردند. امروزه لیزر نه تنها در ایجاد برش بافت در جراحی، بهبود بینایی، رفع گرفتگی عروق، رفع موهای زائد، چین و چروکها و مشکلات پوستی، پوسیدگی و سفید کردن دندان ها و بهبود دردهای حاد و مزمن نفش دارد، بلکه به رفع بیماری های تناسلی زنان نیز کمک می کند.

 از کاربردهای لیزر در این زمینه می توان به بهبود موارد زیر اشاره کرد.:

  • بی اختیاری ادرار
  • رفع آتروفی واژن
  • درمان عفونت های قارچی و جوانسازی و زیباسازی واژینال

در ادامه با نقش لیزر در بهبود بیماری های زنان بیشتر آشنا خواهید شد.

درمان آتروفی واژینال و عوارض یائسگی

دستگاه تناسلی بانوان در دوران یائسگی مانند سایر ارگان های جنسی بدن دستخوش تغییراتی می شود.
در این دوران، ترشح استروژن کاهش می یابد، دیواره های دستگاه تناسلی دچار تحلیل می شوند و خاصیت کشسانی طبیعی و جریان خون واژینال کاهش می یابد.
در نتیجه فرد دچار افتادگی و شلی واژن می شود.
این حالت بر روابط زناشویی تاثیر گذار است و باعث بروز درد هنگام رابطه می شود.
از دیگر عوارض دوران یائسگی می توان به موارد زیر اشاره کرد.:

  • به سوزش و خارش واژینال
  • کاهش رطوبت واژن
  • بی اختیاری ادرار یا مدفوع

تمامی این مشکلات می توانند کیفیت زندگی بانوان را به شدت پایین بیاورند.

تحلیل و خشکی واژینال

میان خانم ها بسیار شایع است. بیش از نیمی از بانوان با عبور از ۴۰ تا ۴۵ سالگی، علائم تحلیل تناسلی را تجربه می کنند. این بیماری علاوه بر یائسگی بر اثر عوامل دیگری مثل رادیوتراپی و شیمی درمانی و کاهش رابطه زناشویی نیز ایجاد می شود. در آتروفی واژینال به دلیل چروکیده شدن بافت، مخاط واژن و پیشابراه ملتهب و آسیب پذیر می شود و هنگام رابطه زناشویی، درد، سوزش و گاهی خونریزی ایجاد می کند، تغییر اسیدیته واژن بر اثر تحلیل احتمال بروز انواع عفونت ها را هم بالا می برد. این مشکلات باعث کاهش میل جنسی، افسردگی و گاهی اختلال در بنیان خانواده می شود بنابراین درمان آنها اهمیت زیادی دارد.

از روش های بهبود آتروفی واژن می توان به استفاده از ژلها و کرم های نرم کننده اشاره کرد.
البته این روش تاثیر موقت دارد و فقط به کاهش درد و خشکی هنگام رابطه کمک می کند.
هورمون های خوراکی نیز علائم آتروفی واژن را کاهش می دهند اما کم عارضه نیستند و نمی توان همیشه از آنها استفاده کرد.
در حال حاضر مناسب ترین درمان برای علائم آتروفی واژینال، استفاده از لیزر غیر تهاجمی با طول موج ۱۹۴۰ است.
لیزر با افزایش حرارت بافت واژن و حفظ عملکرد طبیعی مخاط واژن باعث تحریک کلاژن سازی عروق سازی و افزایش خونرسانی به بافت می شود.
عمق نفوذ لیزر در این روش، سطحی است و به لایه های عمقی واژن آسیب نمی رساند. این روش باعث بهبود:

  • سوزش
  • خارش
  • ترشح مزمن واژینال
  • کاهش ابتلا به عفونت ها
  • زخم های واژینال
  • درد حین رابطه زناشویی می شود.

درمان پرولاپس های لگن: افتادگی مثانه، مقعد و رحم

 پرولاپس لگن به افتادگی اجزای لگن مثل مثانه، رکتوم و رحم گفته می شود. این بیماری علل متفاوتی دارد که از مهم ترین آنها می توان به بارداری،زایمان، ژنتیک اضافه وزن، افزایش سن و ورزش های سنگین اشاره کرد. کاهش قابلیت ارتجاعی مخاط واژن و اختلال در کلاژن سازی بافت واژینال می تواند منجر به افتادگی مثانه به سمت دیواره قدامی واژن یا افتادگی مقعد به سمت دیواره خلفی واژن شود. ضعیف شدن بافت فاسیای لگن به دنبال کاهش کلاژن سازی نیز در بروز این افتادگی ها تاثیرگذار است. از عوامل موثر در افتادگی رحم می توان به ضعف و کاهش الاستیسیته دهانه رحم اشاره کرد. اگر این افتادگی ها شدید باشد، فرد داوطلب عمل جراحی می شود اما افتادگی های خفیف تا متوسط اجزای لگن را می توان با لیزر واژینال طی ۲ تا ۳ جلسه به میزان قابل توجهی بهبود بخشید.

درمان بی اختیاری ادرار

 مثانه و پیشابراه در حفره لگن قرار گرفته اند. عضلات کف لگن در حفظ و نگهداری از ادرار در مثانه نقش مهمی ایفا می کنند. این عضلات با انقباض خود در شرایط مختلف از ریزش ادرار جلوگیری می کنند اما اگر دچار ضعف و اختلال عملکرد شده باشند، بی اختیاری و ریزش ادرار ایجاد می شود.بی اختیاری ادرار یکی از بیماری های شایع در جوامع امروزی است که انواع مختلفی دارد و به علل متفاوتی ایجاد می شود.

این بیماری در خانم ها شایع تر است و در هر سنی می تواند ایجاد شود. در بی اختیاری استرسی، فرد هنگام افزایش فشار داخل شکم بر اثر خنده، عطسه، سرفه و …. دچار ریزش ادرار می شود. بارداری، زایمان، بالا رفتن سن، بیماری های همراه با سرفه مثل آسم، حمل اشیای سنگین، اضافه وزن، چاقی، کاهش تونیسیته عضلات کف لگن و کاهش ساخت کلاژن در مخاط از عوامل موثر در بروز این نوع بی اختیاری هستند بی اختیاری تکراری یا تکرر ادرار از دیگر انواع بی اختیاری است که معمولا به علت بالا رفتن سن، کاهش ظرفیت مثانه، کاهش کلاژن سازی در مخاط پیشابراه، عفونت های ادراری و بیماری های روانی ایجاد می شود.

بی اختیاری ادراری عصبی

بی اختیاری ادراری عصبی نوع دیگری از این بیماری است که بر اثر اختلال در اعصاب مثانه و پیشابراه با آسیب به اعصاب ستون فقرات به وجود می آید. در این بیماری، فرد قابلیت احساس پر شدن مثانه را از دست می دهد. بنابراین دچار بی اختیاری ادرار می شود و نمی تواند مثانه خود را به طور کامل تخلیه کند. بی اختیاری ادراری از نوع استرسی را می توان با کمک روش هایی مثل فیزیوتراپی و ورزش های عضلات کف لگن بهبود بخشید اما نتیجه گیری از این روش ها بسیار زمان بر است.

همچنین با کمک جراحی می توان به درمان بی اختیاری ادرار پرداخت اما این روش بی عارضه نیست و هزینه بالایی دارد. در حال حاضر مناسب ترین روش برای بهبود بی اختیاری ادراری از نوع استرسی ترمیم و تقویت عضلات کف لگن با استفاده از لیزر واژینال است. با این روش می توان به صورت سرپایی و بدون درد و عارضه، درجات خفیف تا متوسط بی اختیاری استرسی و بی اختیاری ترکیبی (ترکیب بی اختیاری استرسی و تکرر ادراری) را درمان کرد.

 اشعه لیزر در این روش با افزایش کلاژن سازی و تقویت کلاژن های موجود باعث استحکام دیواره مثانه و پیشابراه می شود این درمان معمولا طی ۱ تا ۳ جلسه با فواصل ۱ ماه تا ۶ هفته انجام می شود. تاثیر لیزر بر بی اختیاری را می توان از جلسه اول درمان مشاهده کرد. لازم به ذکر است لیزر درمانی در بهبود بی اختیاری ادرار بر اثر آسیب ستون فقرات یا درگیری اعصاب محیطی تاثیری ندارد.

درمان عفونت های قارچی واژن

یکی دیگر از موارد کاربرد لیزر در بیماری های زنان، درمان و پیشگیری از عفونت های عود کننده واژینال از جمله عفونت های قارچی است.
بیماران مبتلا به عفونت های عودکننده سال ها درگیر این بیماری هستند و با وجود دریافت درمان دارویی موفق به رفع مشکل خود نمی شوند.
این موضوع بر روابط زناشویی تاثیر منفی می گذارد و در طولانی مدت فرد را در معرض خطر سرطان های دهانه رحم و درد مزمن لگن قرار میدهد.
لیزر واژینال در این موارد می تواند کمک کننده باشد.
اشعه لیزر با افزایش تولید لاکتیک اسید در ناحیه واژینال باعث بهبود عفونت های قارچی واژن می شود.
این تاثیر را می توان از اولین جلسه درمان مشاهده کرد.
پس از اتمام درمان با لیزر، بیمار باید در هفته ششم و همچنین ۶ ماه بعد، برای بررسی تاثیر کوتاه مدت و بلندمدت لیزر معاینه شود.

رفع شلی و جوانسازی واژینال

عضلات واژینال برای حفظ عملکرد خود باید از الاستیسیته یا قابلیت ارتجاعی برخوردار باشند. این قابلیت بر اثر عوامل زیر کاهش می یابد مثل:

  • بارداری
  • افزایش دفعات رابطه زناشویی
  • بالارفتن سن
  • ورزش های سنگین و اضافه وزن

 از دیگر عوامل موثر در بروز شلی واژن می توان به موارد زیر اشاره کرد :

که می تواند در ایجاد بی اختیاری ادرار حین خنده، عطسه و سرفه و همچنین افت عملکرد جنسی نقش داشته باشد این مساله باعث کاهش اعتماد به نفس و افسردگی در خانم ها می شود.

درمان شلی واژن با لیزز

 در این روش، اشعه لیزر تنها در لایه سطحی مخاط واژن منتشر می شود و به بافت های عمقی آسیبی نمی رساند. لیزر همان طور که باعث جوانسازی پوست صورت می شود، در کانال واژن نیز بافت اندام تناسلی را جمع می کند و ساخت فیبروبلاست را افزایش می دهد. با افزایش تولید فیبروبلاستها، تولید کلاژن نیز بیشتر می شود و کلاژن های موجود تقویت خواهند شد. به این ترتیب بافت واژن و فاسیای داخل لگنی ترمیم می شود و ظرف کمتر از ۱ ماه از شروع درمان، استحکام و خاصیت کشسانی دیواره واژن و میزان رطوبت آن افزایش می یابد. در واقع لیزر با گرمای خود باعث انقباض آنی فیبرهای کلاژن و ضخیم تر شدن آنها می شود. در نتیجه، بافت ناحیه منقبض و فشرده می شود و شلی واژن بهبود می یابد.

لیزر علاوه بر رفع شلی واژن در این افراد به طور همزمان در موارد زیر کمک می‌کند.

  • به بهبود بی اختیاری ادرار نیز کمک می کند.
  • روشن شدن رنگ دستگاه تناسلی خارجی و لابیا
  • رفع چروکی و زیبا شدن واژن
  • رفع سوزش و قرمزی واژن تاثیر گذار است.

این روش کم تهاجمی و بی خطر معمولا طی ۲ جلسه درمان انجام می شود و ماندگاری طولانی مدتی دارد. قبل یا بعد از این درمان نیاز به مراقبت خاصی وجود ندارد و بیمار می تواند بلافاصله پس از درمان به زندگی و فعالیت های روزمره بازگردد. طبق مطالعات انجام شده، ۹۵ درصد از بیماران بعد از درمان لیزر رابطه زناشویی بهتر را گزارش کرده اند. همچنین ۸۵ درصد از بیماران از نظر سفتی واژن حین مقاربت، تغییرات واضحی را تجربه کرده اند.

درمان لیزر در جوانسازی واژینال، بیش از ۱/۵ تا ۲ سال ماندگاری دارد. پس از گذشت این مدت، کلاژن به تدریج از بین می رود و فرد به تکرار لیزر نیاز پیدا می کند. در واقع روند از بین رفتن کلاژن در بدن اجتناب ناپذیر است. البته روش های جراحی برای رفع اختلالات واژینال مثل شلی واژن نیز تاثیر دائمی ندارند زیرا با بالا رفتن سن، بافت واژن به تدریج به حالت قبل باز می گردد. علاوه براین، در جراحی رفع شلی واژن بخشی از بافت مخاط واژن برداشته می شود که می تواند باعث بروز درد هنگام رابطه زناشویی شود. بنابراین روش های کم تهاجمی مثل لیزر به روش های تهاجمی و جراحی ترجیح داده می شوند.

منبع: هفته نامه سلامت

برچسب ها

الهام عروجی

کارشناسی ارشد رشته مدیریت اجرایی که از سال 1396 در زمینه تولید محتوای تخصصی فعالیت حرفه ای خود را آغاز نموده ام. در حال حاضر مفتخر به همکاری در تیم متخصصان شمیم سلامتی می‌باشم.

دیدگاهتان را بنویسید

بستن