دارو

اکسالی‌پلاتین (OXALIPLATIN) | موارد مصرف و عوارض جانبی آن

اکسالی‌پلاتین (OXALIPLATIN)

موارد مصرف

اکسالی‌پلاتین به همراه فلوئورواوراسیل و اسید فولینیک در درمان سرطان متاستاتیک کولورکتال به کار می‌رود.

مکانیسم اثر

اکسالی‌پلاتین در محلول‌های فیزیولوژیک تحت واکنش‌های غیرآنزیمی به مشقات فعال تبدیل می‌شود. در این رابطه، چندین گونه فعال به طور موقتی تشکیل می‌شوند که به طور کووالانس به ماکرومولکول‌ها متصل شده و پیوند متقاطع داخل زنجیره‌ای و بین زنجیره‌ای با DNA تشکیل می‌دهند که باعث مهار بازنویسی و تقسیم DNA می‌شود.

فارماکوکینتیک

بعد از تجویز داخل وریدی، اکسالی‌پلاتین به طور وسیعی در بدن توزیع شده و به طور غیرقابل برگشتی به گویچه‌های سرخ متصل می‌شود.
دارو به طور وسیعی به ترکیبات فعال و غیرفعال متابولیزه شده و عمدتا از راه ادرار دفع می‌شود.

موارد منع مصرف

۱- اکسالی‌پلاتین نباید در بیماران مبتلا به نوروپاتی‌های حسی، تضعیف استخوان یا اختلالات شدید کلیوی تجویز شود.
۲- در صورت وجود حساسیت مفرط، این دارو نباید مصرف شود.

هشدارها

۱- آزمایشات نورولوژیک بایستی در طی دوره درمان با دارو، در فواصل منظم انجام شود و در صورت نیاز مقدار مصرف دارو کاهش یابد.
۲- شمارش منظم خونی باید در طول دوره درمان انجام شده و دارو درمانی
تا زمان بازیابی سلول‌های خونی، نباید مجددا تکرار شود.

عوارض جانبی

کم خونی، آرترالژی، درد قفسه سینه، سرفه مداوم، تنگی نفس، خیز، سندرم دست و پا، واکنش‌های محل تزریق، لکوپنی یا نوتروپنی، نوروپاتی، استئوماتیت، کاهش پلاکت‌های خون و ترومبوآمبولی، درد شکمی، بی‌اشتهایی، کمردرد، اسهال، یبوست، سرگیجه، سوء هاضمه، خستگی، تب، سردرد، بی‌خوابی، تهوع، رینیت، لرز، عفونت بخش فوقانی دستگاه تنفس و استفراغ با مصرف این دارو گزارش شده است.

تداخل‌های دارویی

این دارو با تضعیف کننده‌های مغز استخوان و با واکسن‌های حاوی ویروس زنده تداخل دارد. 

نکات قابل توصیه

۱- در صورت انجام ایمیونیزاسیون، مراتب باید به پزشک اطلاع داده شود.

۲- بیمار باید از تماس با افراد مبتلا به عفونت خودداری نموده و در صورت بروز علائم تب و لرز، سرفه، یا خشن شدن صدا، کمردرد یا ادرار دردناک فورا به پزشک مراجعه نماید.

۳- در صورت بروز تهوع، استفراغ، دهیدراتاسیون سرفه یا اشکال در تنفس، باید فورا به پزشک اطلاع داده شود.

۴- در صورت مشاهده خونریزی یا کوفتگی غیرمعمول، مدفوع سیاه و قیری، خون در ادرار یا مدفوع یا لکه‌های قرمز ته‌سنجاقی در پوست، باید فورا به پزشک اطلاع داده شود.

۵- در صورت بروز قرمزی، درد یا خیز در ناحیه تجویز دارو، باید فورا به پزشک اطلاع داده شود.

۶- برای کنترل نوروپانی حسی، از مصرف نوشیدنی‌های خنگ، قطعه‌های یخ همراه با نوشیدنی‌ها، قرار گرفتن در هوای سرد و تماس با اجسام سرد بابد اجتناب شود.
در صورت قرار گرفتن در معرض هوای سرد، پوست باید پوشیده باشد و از تنفسی عمیق خودداری شود.
برای خروج اجسام از یخچال و فریزر باید از دستکش استفاده شود.
در ضمن نبایستی قطعات یخ را روی بدن قرار داد در هوای گرم، از سرعت بالای کولرها نباید استفاده نشود.

۷- برای انجام اعمال دندانپزشکی باید با پزشک خود مشورت شود. در استفاده از مسواک، نخ دندان و خلال دندان نیز باید احتیاط کنید.

۸- قبل از لمس کردن چشمان یا بردن دست‌ها داخل حفرات بینی، دست‌ها باید شسته شوند.

۹- بیمار باید مراقب بریدگی‌های ناگهانی با اجسام تمیز باشد.

۱۰- از انجام فعالیت‌هایی نظیر ورزش که خطر ایجاد آسیب و کوفتگی دارد، باید خودداری شود.

مقدار مصرف

مقدار اکسالی‌پلاتین از راه انفوزیون وریدی که درml 500-250 گلوکز ۵% حل شده است با مقدار ۸۵mg/m طی ۶-۲ ساعت تجویز می‌شود.
در صورت کنترل عوارض سمی در حد معمول، مقدار مصرف دارو ممکن است در فواصل دو هفته‌ای تکرار شود که در صورت نیاز کاهش می‌یابد.
دارو حتما باید قبل از فلوئورو-پیریمیدین‌ها تجویز شود.

اشکال دارویی

Injection(Powder): 50mg, 100mg
Injection (Concentrated Solution): 50mg/10ml, 100mg/20ml

سفارش از داروپین

الهام عروجی

«الهام عروجی»،‌ فارغ التحصیل مقطع کارشناسی ارشد رشته‌ مدیریت اجرایی است. او از سال 1396 در زمینه تولید محتوای تخصصی فعالیت حرفه‌ای خود را آغاز نموده است و ‌در حال حاضر تولید محتوا در زمینه‌ی تغذیه و سلامت را در شمیم سلامتی به عهده دارد.

دیدگاهتان را بنویسید

بستن