بیماری

برفک دهان چیست؟ علائم، علل ایجاد و راه های درمان آن

برفک دهان

برفک دهان

برفک دهان (oral thrush) نوعی عفونت قارچی است که در اثر رشد بیش از حد قارچ کاندیدا آلبیکانس (Candida albicans) در دهان ایجاد می‌شود و به صورت لکه‌های سفید رنگ بر روی زبان و مخاط دهان کودک تظاهر می یابد. برفک در نوزادان زیر یک سال شایع است و موجب درد و شیر خوردن آنها می‌شود. گاهی این بیماری، همراه با راش کهنه ثانی از قارچ کاندیدا ایجاد می‌شود.

عوامل مستعد کننده بیماری عبارتند از:

اختلال ایمنی و استفاده از بعضی آنتی بیوتیک‌ها کاندیدا آلبیکانس قارچی است که به طور طبیعی در دهان و روده ها زندگی می‌کنند و رشد بیش از حد آن در دهان در صورت از بین رفتن باکتری‌های کنترل کننده قارچ مزبور در اثر مصرف برخی آنتی بیوتیک‌ها موجب بروز برفک می‌شود. بعضی پزشکان معتقدند که عدم تعادل رژیم غذایی هم می تواند موجب از بین رفتن این باکتری ها شود.
برفک علاوه بر کودکان و نوزادان ممکن است در افراد مسن و بیماران مبتلا به نقص ایمنی هم ایجاد شود.

برفک دهان به صورت نقطه های سفید یا زرد خامه‌ای بر روی زبان و مخاط دهان ایجاد می شود. این نقطه ها به راحتی قابل جدا شدن نیستند و موجب درد دهان و دشوار شدن غذا خوردن می شوند. برفک دهان معمولا در ناحیه لثه‌ها و کام نرم نیز دیده می‌شود.

چگونه می‌توان به بهبود کودک مبتلا به برفک دهان کمک کرد؟

با استریل کردن سر شیشه و شیشه شیر کودکی که با شیشه شیر خشک یا آب میوه می‌خورد.

درمان های مرسوم

  • پس از معاینه دهان نوزاد و بررسی وجود یا فقدان قارچ کاندیدا آلبیکانس با استفاده از سواب. در صورت تایید وجود برفک به وسیله پزشک، درمان آغاز می شود که معمولا این درمان با استفاده از قطره خوراکی ضدقارچ، مانند نیستاتین صورت می گیرد. اغلب، برفک دهان کمی پس از شروع درمان بهبود می یابد و طی یک هفته برطرف می شود ولی ممکن است عود کند.
  • برای پیشگیری از رشد کاندیدا در آینده، باید مادرانی که از سینه خودشان به نوزاد شیر می‌دهند. کرم ضدقارچ را به نوک پستان‌هایشان بمالند و در صورتی که با شیشه به فرزندشان شیر می‌دهند باید شیشه، سرشیشه، و تمام وسایل مربوط به آنها را مرتبا به طور کامل بجوشانند.

درمان تغذیه ای

کاندیدا آلبیکانس و قارچ ایجاد کننده برفک دهان بر روی قند رشد می‌کند.
حذف یا کاهش مصرف قند و کربوهیدراتهایی مانند فرآورده‌های آرد سفید به حذف قارچ کمک می‌کند.
مادرانی که به نوزاد خود شیر می دهند با خودداری از مصرف قند و کربوهیدرات ها و جایگزین کردن پروبیوتیک‌ها می‌توانند به بهبود برفک دهان فرزندشان کمک نمایند.
پروبیوتیک‌ها، مکمل‌های باکتریایی روده سالم هستند و در درمان برفک دهان بسیار موثر واقع می‌شوند.
می‌توان این مکمل‌ها را با ریختن محتویات کپسول و با پودر آنها در آب یا نوشیدنی دیگر به نوزادان خوراند.

هومیوپاتی

بوراکس نوعی داروی هومیوپاتیک مخصوص است که برای درمان برفک دهان به کار می رود.
این درمان باید به وسیله متخصص هومیوپاتی تجویز شود.

پرسش و پاسخ

  • آبا برفک دهان نوزادان بیماری خطرناکی است؟

معمولا برفک دهان در نوزادان و کودکان سالم خود به خود و بدون نیاز به درمان بهبود می یابد.
استفاده از قطره خوراکی ضدقارچ سرعت بهبودی را افزایش می‌دهد و خطر انتقال بیماری به سایر شیرخوران را کمتر می‌کند.
اما در کودکان تحت درمان با داروهای مضعف مغز استخوان ممکن است بیماری به نوع سیستمیک تبدیل شود و به بروز عوارض یا مرگ نوزاد بیانجامد.
همچنین در کودکان مبتلا به بعضی بیماری‌های غدد درون ریز و سوء تغذیه و به دنبال مصرف آنتی بیوتیک‌های وسیع الطیف. امکان مزمن شدن برفک دهان وجود دارد.

منبع: کتاب راهنمای جامع سلامت در خانواده

برچسب ها

الهام عروجی

«الهام عروجی»،‌ فارغ التحصیل مقطع کارشناسی ارشد رشته‌ مدیریت اجرایی است. او از سال 1396 در زمینه تولید محتوای تخصصی فعالیت حرفه‌ای خود را آغاز نموده است و ‌در حال حاضر تولید محتوا در زمینه‌ی تغذیه و سلامت را در شمیم سلامتی به عهده دارد.

دیدگاهتان را بنویسید

بستن