دارو

پرومتازین را بیشتر بشناسیم؛ همه چیز درباره‌ی پرومتازین

موارد مصرف،تداخل های دارویی و عوارض پرومتازین

پرومتازین (PROMETHAZINE)

موارد مصرف

 پرومتازین به عنوان آرام بخش و درمان بی خوابی برای مصرف کوتاه مدت، درمان علامتی حساسیت هایی مانند تب یونجه یا کهیر،درمان کمکی واکنش های آنافیلاکسی، تهوع، سرگیجه، اختلالات گوش داخلی، بیماری مسافرت و داروی پیش بیهوشی مصرف می شود.

 مکانیسم اثر

 احتمالا این دارو به طور غیرمستقیم باعث کاهش تحریک سیستم مشبک ساقه مغز می گردد. همچنین از طریق رقابت با هیستامین برای اتصال به گیرنده ۱H اسپاسم و احتقان ناشی از هیستامین را برطرف می سازد و با مهار گیرنده های CTZ اثر ضداستفراغ خود را اعمال می کند. اثرات ضدسر گیجه آن احتمالا ناشی از اثر ضدموسکارینی مرکزی آن است.

 فارماکوکینتیک

 پرومتازین به خوبی از راه خوراکی و از محل تزریق جذب می شود. متابولیسم آن کبدی است. شروع اثر این دارو از راه خوراکی ۶۰-۱۵ دقیقه و از راه تزریق عضلانی تقریبا ۲۰ دقیقه و از راه وریدی حدود ۵-۳ دقیقه بعد از مصرف می باشد. طول مدت اثر آرام بخشی آن حدود ۸-۲ ساعت و طول مدت اثر ضد هیستامینی آن ۱۲-۶ ساعت است. این دارو به آهستگی از راه کلیه و مدفوع و عمدتا به صورت متابولیت های غیر فعال دفع می شود.

موارد منع مصرف

 تجویز این دارو به کودکان زیر دو سال به دلیل سرکوب کشنده تنفسی ممنوع است.در کودکان با سن دو سال و بالاتر با احتیاط فراوان و حداقل مقدار تجویز شود. مصرف این دارو در بیماران مبتلا به آسم ممنوع است.

 هشدارها

  • احتمال بروز سرگیجه، آرام‌بخشی، اغتشاش شعور و کاهش فشار خون در بیماران مسن وجود دارد. همچنین علایم خارج هرمی به خصوص پارکینسون، اختلال در نشستن، خوابیدن و دراز کشیدن و دیسکینزی مداوم نیز در بیماران مسن بیشتر است، به خصوص اگر مقادیر مصرف زیاد باشد یا از شکل تزریقی دارو استفاده شود.
  • این دارو در موارد زیر باید با احتیاط فراوان تجویز شود: صرع (احتمال کاهش آستانه تشنج و بروز حمله)، سرکوب مغز استخوان (ایجاد لکوپنی و اگرانولوسیتوز)، در مصرف توام با داروهای ضد جنون افزایش احتمال بروز سندرم نورولیتیک بدخیم)، آسم، حاد، انسداد مثانه، هیپرتروفی پروستات، احتباس ادرار کوما، گلوکوم با زاویه بسته و زردی.
  •   این دارو ترجیحا باید از طریق تزریق عضلانی عمیق مصرف شود. در صورت تزریق وریدی غلظت دارو باید کمتر از mg / ml25 بوده و سرعت تزریق نباید از mg / min25 تجاوز نماید.

عوارض جانبی

عوارض جانبی دارو عبارت است از:

  •  خواب آلودگی
  • غلیظ شدن ترشحات مخاطی
  • هیجان، عصبانیت، بی قراری
  • از دست دادن مهارت در انجام کاریا بی ثباتی
  • حرکات پرشی عضلات سر و صورت
  • رعشه و تکان دادن دستها
  • تاری دید
  • اختلالات خونی
  • کاهش هوشیاری به ویژه در کودکان
  • خشکی دهان
  • کاهش فشار خون
  • حساسیت به نور

در کودکان عوارض متناقض مانند کابوس شبانه یا عصبانیت و بی قراری ممکن است ظاهر شوند

تداخل های دارویی

 مصرف همزمان پرومتازین با داروهای کاهنده فشار خون با اثر مضعف CNS، مانند کلونیدین و متیل دوپا، سولفات منیزیم تزریفی داروهای بیهوش کننده، باربیتورات‌ها و داروهای مخدر ممکن است موجب تشدید تضعیف CNS گردد. مصرف همزمان با سایر داروهایی که باعث ایجاد عوارض خارج هرمی می شوند، از جمله هالوپریدول، متوکلوپرامید، سایر فنوتیازین ها و تیوگزانتین ها ممکن است شدت و دفعات بروز علائم خارج هرمی را افزایش دهد.

مصرف همزمان لوودوپا با پرومتازین ممکن است اثرات ضد پارکینسونی لوودوپا را مهار کند. آثار آلفا-آدرنرژیک اپی‌نفرین در صورت مصرف همزمان با پرومتازین ممکن است مهار شود. مصرف همزمان برموکریپتین با پرومتازین ممکن است موجب افزایش غلظت سرمی پرولاکتین شود. مصرف همزمان پرومتازین با داروهای ضد تیروئید ممکن است خطر بروز آگرانولوسیتوز را افزایش دهد

نکات قابل توصیه

۱- برای به حداقل رسانیدن تحریک گوارشی، شکل خوراکی این دارو همراه با غذا، آب یا شیر مصرف شود.

 ۲- در صورت مصرف دارو برای پیشگیری از بیماری مسافرت باید حداقل ۳۰ دقیقه یا ترجیحا ۲-۱ ساعت قبل از مسافرت مصرف شود.

 ٣- احتمال بروز خشکی دهان با مصرف این دارو وجود دارد.

 ۴- درمان با پرومتازین باید ۲-۱ هفته قبل از زایمان قطع شود تا از بروز زردی و علایم خارج هرمی در نوزاد جلوگیری شود.

۵- این دارو نباید بیش از مقدار تجویز شده مصرف شود.

۶- از مصرف فراورده های حاوی الکل و سایر داروهای مضعف CNS با این دارو باید خودداری گردد.

۷- به علت بروز خواب آلودگی هنگام رانندگی یا کار با ماشین آلاتی که نیاز به هوشیاری دارند باید احتیاط کرد.

مقدار مصرف

 خوراکی

 بزرگسالان:

مقدار ۲۵ میلی‌گرم در موقع خواب و در صورت نیاز تا ۵۰mg/day مصرف می شود.

کودکان:

 برای کودکان با سن بیش از ۲ سال مقدار mg25-5 در ۲-۱ مقدار منقسم مصرف می شود.

 تزریقی

بزرگسالان:

مقدار ۲۵-۵۰mg و حداکثر تا mg 100تزریق عمیق عضلانی میشود.

 در موارد اورژانس ۲۵-۵۰mg و حداکثر تا mg 100تزریق آهسته وریدی میشود.

 کودکان:

در کودکان ۱۰-۵ سال  ۶/۲۵-۱۲/۵mgتزریق عضلانی می شود.

اشکال دارویی

Tablet: 25mg

Syrup: 5mg/5 ml

Injection: 25mg/ml

 

الهام عروجی

«الهام عروجی»،‌ فارغ التحصیل مقطع کارشناسی ارشد رشته‌ مدیریت اجرایی است. او از سال 1396 در زمینه تولید محتوای تخصصی فعالیت حرفه‌ای خود را آغاز نموده است و ‌در حال حاضر تولید محتوا در زمینه‌ی تغذیه و سلامت را در شمیم سلامتی به عهده دارد.

دیدگاهتان را بنویسید

دکمه بازگشت به بالا